Kurti: Serbia të njohë Kosovën, angazhohemi vetëm po të jemi të barabartë

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti ka publikuar fjalën e plotë që ka mbajtur në Samitin e Ballkanit Perëndimor që u zhvillua në Tiranë. Në fjalën e tij, para homologes serbe, Ana Brnabiç, Kurti ka kërkuar njohjen e Kosovës nga Serbia. Ndërsa më pas ka parashtruar disa plane për të sjellë më pranë integrimin e rajonit në Bashkimin Europian duke mos i kursyer as kritikat.

“Refuzimi i Serbisë për të njohur pavarësinë e Kosovës është një pengesë e vazhdueshme për bashkëpunimin rajonal. Kosova nuk mund të angazhohet me iniciativa të cilat janë përshtatur për të mohuar statusin e Kosovës si një shtet sovran, i pavarur; ne do të angazhohemi vetëm si të barabartë,” është shprehur Kurti.

Fjala e plotë:

“I dashur Kryeministër i Shqipërisë, Z. Rama, i nderuar Komisioner i BE-së, Z. Várhelyi,
Të nderuar liderë të vendeve fqinje dhe të rajonit, kryeministër Rama, faleminderit për organizimin e këtij samiti dhe për të bashkuar të gjithë ne, pasi me të vërtetë duhet të takohemi shpesh dhe flasim më shumë. E di që na është dhënë 5 minuta kohë për prezantimin tonë, kështu që do të përpiqem të jem i shkurtër në fjalën time. Vërejtjet e mia janë të ndara në tre pjesë, pjesa e fundit përfundon në një propozim për bashkëpunim në të ardhmen midis vendeve tona. Pjesa e parë është që Bashkimi Evropian të bëhet Evropë.

Siç e dimë, shtatëdhjetë e një vjet më parë, mes vuajtjeve të mëdha, shkatërrimit, armiqësisë dhe mosbesimit të shkaktuar nga Lufta e Dytë Botërore, deklarata e Schuman u botua dhe lindi një ide e guximshme; ideja e bashkëpunimit përmes institucioneve të përbashkëta. Kjo ide lulëzoi dhe çoi në krijimin e tregut më të madh në botë të lirë, duke bashkuar më shumë se 500 milion njerëz në një Bashkim Evropian. Megjithatë, megjithëse është zgjeruar shumë, BE-ja sot nuk është Evropë. Shqipëria, Kosova, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Bosnje-Hercegovina dhe Serbia mbeten jashtë BE-së.
Ne jemi në Evropë, por BE nuk është ende Evropë. Pjesa e dytë, ku dua të përqëndrohem është fakti se është se modeli aktual i angazhimit tonë duhet të ndryshojë. Qasja aktuale e bashkëpunimit rajonal ndikohet negativisht nga mosmarrëveshjet politike, të cilat kanë penguar bashkëpunimin dhe kanë rritur dyshimet dhe pasiguritë për të ardhmen. Për të zgjidhur këto probleme, së pari duhet të pranojmë haptas burimin e tyre pa dyshime ose finesë.

– Refuzimi i Serbisë për të njohur pavarësinë e Kosovës është një pengesë e vazhdueshme për bashkëpunimin rajonal. Kosova nuk mund të angazhohet me iniciativa të cilat janë përshtatur për të mohuar statusin e Kosovës si një shtet sovran, i pavarur; ne do të angazhohemi vetëm si të barabartë.

– Brenda Marrëveshjes së Tregtisë së Lirë të Evropës Qendrore (CEFTA), Kosova vazhdimisht dhe në mënyrë të përsëritur trajtohet në mënyrë të pabarabartë dhe të padrejtë. Në formën e tij aktuale, CEFTA nuk mund ta përgatisë rajonin për pranimin në BE. Ne kemi nevojë për ta përmirësuar dhe përshpejtuar.

– Brenda Këshillit të Bashkëpunimit Rajonal (RCC) për shkak të mosnjohjes nga Serbia, të gjitha iniciativat kanë mosmarrëveshje rreth terminologjisë. Duke pasur parasysh këto fakte, ne nuk mund të pretendojmë se iniciativat e ardhshme do të zgjidhin pengesat aktuale nëse nuk ndryshojmë kornizën tonë të tanishme të bashkëpunimit.

– Për më tepër, korniza aktuale nuk adreson çështje që kanë të bëjnë me pjesëmarrjen demokratike, përballjen me të kaluarën, anti-korrupsionin, përgjegjësinë qeveritare, pavarësinë gjyqësore dhe liritë e medias. Kjo më sjell në pjesën e fundit, e cila është zgjidhja për të ecur përpara. Për të ecur përpara na duhet një kornizë e re për bashkëpunim. E bazuar në vlera të përbashkëta dhe një angazhim ndaj një sërë parimesh thelbësore, kjo kornizë e re do të quhet Marrëveshja e Tregtisë së Lirë të Evropës Juglindore – ose SEFTA. – SEFTA do të përfshinte vendet e Ballkanit Perëndimor si anëtarë të barabartë me të drejta të barabarta, bazuar në një marrëdhënie të veçantë me BE, të ngjashme me marrëveshjen e Zonës Ekonomike Evropiane (ZEE). – Pas krijimit të SEFTA, BE, përmes një marrëveshje me SEFTA, do të “lëshojë dorën” tek: lëvizja e lirë e mallrave, shërbimeve, personave dhe kapitalit – në të gjithë vendet e SEFTA.

– Do t’i përgjigjej gjithashtu “Planit të Investimeve Ekonomike të Ballkanit Perëndimor” të BE-së, i cili kërkon të mobilizojë deri në 9 miliardë EUR në fonde në këtë dekadë.

– Duke pasur parasysh mungesën e gatishmërisë dhe ekspertizës brenda rajonit, marrëveshja me BE-në do të parashikonte një mekanizëm mbikëqyrjeje, të drejtuar dhe operuar nën Bashkimin Evropian për të siguruar që të gjithë anëtarët të jenë në përputhje me marrëveshjen; kjo është thelbësore nëse do të kemi një treg të përbashkët që funksionon në mënyrë të drejtë dhe të drejtë. – Të dy BE dhe Ballkani Perëndimor mund të mbajnë një samit të veçantë në 2024 dhe 2027 për të vlerësuar nivelin e gatishmërisë për anëtarësim të plotë në BE.

– Kosova është e etur të anëtarësohet në BE dhe të kontribuojë në rritjen e saj të vazhdueshme. Ne e mirëpresim mundësinë për të punuar ngushtë me të gjithë fqinjët tanë rajonalë në lehtësimin e pranimit tonë kolektiv në BE. Propozimi ynë është i guximshëm, por ashtu janë edhe ëndrrat e qytetarëve tanë. Ne jemi të bindur se nëse ecim së bashku në këtë rrugë, atëherë do të jemi në gjendje të adresojmë shumë sfida dhe të arrijmë objektivin tonë të përbashkët.”, përfundoi Kurti.

Share With:
No Comments

Sorry, the comment form is closed at this time.